Hoe je zakelijke tekst opknapt als je creatief schrijven toepast

Alle ins en outs over creativiteit in je tekst: waarom is het nodig, wat is het eigenlijk, de mythes over creativiteit ontkracht en hoe je jezelf en je teksten creatiever kunt maken. Want: iedereen is creatief, alleen moet je het soms een beetje speelruimte geven.

Hoe je zakelijke tekst opknapt van creatief schrijven

ALs tekst niet creatief is, leest niemand hemHet klopte allemaal wat er stond in deze tekst over onderzoek. Feit na feit. Degelijk. Soms wat lange zinnen met veel bijzinnen, maar het viel nog mee. Ik had beslist erger gezien.

Toch. Het was zooo saai.

Teksten van duizend in een dozijn. Of, iets vriendelijker gezegd: ik twijfelde of je met dit soort teksten een potentiële financier zou overhalen geld te steken in het onderzoek.

NB Merk je op hoe je de laatste zin met veel meer moeite leest . . . ?

Degelijk, maar saai.

Dat is precies waar het om draait.

Mogelijk heb je de zin zelfs nauwelijks gelezen. Je struikelde en ging snel door naar de volgende alinea. Als de hele tekst zo is….

  • … bereik je er dus niets mee: je lezer leest de tekst hooguit vluchtig en legt hem weg. Je wil toch juist dat hij enthousiast raakt en geboeid denkt: ‘ja, dit is zo waardevol daar wil ik geld in steken.’

Hoe krijg je je lezer zover dat hij enthousiast raakt over jouw voorstel?

Uiteraard moet de basis in orde: heldere structuur, zinnen die aangeven hoe het werkelijk zit en die de doelgroep begrijpt, doorziet, aanspreekt. Dat noem ik voor het gemak de analytische fase.

Daarna komt het lastigere stuk, tenminste, voor sommigen:

  • Verbeeldingskracht.
  • Nadenken over hoe je anders dan anders kunt schrijven, zonder de toch wel conservatieve lezer af te schrikken.
  • Zo schrijven dat de lezer denkt: ‘Hé, wat staat hier nou’, en verrast verder leest zonder dat hij er erg in heeft.

Creatief schrijven in een zakelijke tekst

Dat kan en dat moet. Een tikje frivoler, zonder dat het kinderlijk of sprookjesachtig wordt.

Ik deed het, in die tekst van de onderzoekers. Het bleef een zakelijke tekst, maar wel met hier en daar een sprankje ‘anders’ erin.

Kun je leren om je aan zakelijke tekst een vleugje sprankeling toe te voegen?

Natuurlijk! Iedereen is creatief. Jij ook.

Geloof je dat niet? Lees wat er waar is van de mythes over creativiteit:

Hoe zit het met creativiteit en je hersenen?

 

Analytisch en 'dus' niet creatief? Niet waar

  • Jij denkt dat je analytisch bent en dus niet creatief?
  • Je teksten zijn logischerwijs goed gestructureerd maar saai?

‘Bewijzen’ bewijzen niet of je creatief bent

Er zijn ‘bewijzen’ te over dat creativiteit en analytisch vermogen niet samengaan. Je kent vast die ‘test’ wel  met dat danseresje, gemaakt door Nobuyuki Kayahara. Die ‘bewijst’ toch dat je óf analytisch óf creatief bent?

Spinning_Dancer

Voor wie het niets zegt: zie je haar linksom draaien of rechtsom?

Als je haar alleen rechtsom ziet draaien ben je volledig rechts georiënteerd en ben je vooral creatief, volgens de theorie dan. Gevolg is dat je slecht bent in structuur aanbrengen en in taal en woorden. Want dat zit allemaal links. Over deze ‘feiten’ zijn een aantal jaren terug heel veel webpagina’s geschreven.

Ik heb die ‘test’ ook gedaan en wat zie ik? Hoe lang ik ook kijk, ze blijft rechtsom draaien. Met geen mogelijkheid krijg ik het voor elkaar haar de ander  kant uit te laten draaien. (tenzij ik spiek. De crux zit ‘em in het been dat in het midden staat: zie je dat als linker- of als rechterbeen )

Kortom, ik kan niet schrijven…. Maar ik ben wel creatief :).

Ach ja.

Hoe we elkaar allemaal napraatten. Maar wel leuk, die optische illusies… (En nog een leuk filmpje hierover onderaan deze pagina.)

Wat is wel waar?

  1. De danseres zegt niets over of je vooral links- of rechts georiënteerd bent in je hersenen.
  2. Er bestaan geen mensen die een dominante linker- of rechterhersenhelft hebben en ‘dus’ wel of niet creatief zijn.
  3. Creativiteit zit niet aan één kant van je hersenen.

Hoe zit het dan met creativiteit en je hersenen?

Creatief denken activeert een heel netwerk van hersengebieden overal in je hersenen. Links én rechts. Wel is het analytische denken inderdaad iets meer in de linkerhersenhelft te vinden. Bij sommige mensen zit bijvoorbeeld taal voornamelijk aan één kant, maar dat betekent niet dat die hersenhelft als geheel dominant is.

Kortom: trek je niets aan van mythes. Geloof alleen in jezelf.

Dat trek ik maar even door: als je voor je werk vooral analytisch bezig bent en je wilt daarover schrijven, ook dan kun je teksten schrijven die creatief zijn en tot de verbeelding spreken.

Jij blij:

Ook als analyticus kun je creatief schrijven in je zakelijke tekst!

 

Vind je het lastig om een tikkeltje creatief te zijn in je zakelijke tekst? Hieronder aanwijzingen om zelf dat creatief schrijven toe te passen.

Hoe schrijf je creatief in je zakelijke tekst?

Hoe schrijf je creatief in een zakelijke tekst

“Dat komt doordat hun ster tot de onderdeurtjes van de Melkweg behoort.”

Prachtig toch, dat woord ‘onderdeurtjes’?

Het maakte dat ik toch ging zitten voor dit nieuwsbericht, terwijl ik eigenlijk al door wilde naar een ander stuk in de krant. Het bracht me in een vrolijke, nieuwsgierige stemming.

Eén woord maar, in een nieuwsbericht van de NRC van 3 mei 2016. (sorry, alleen toegankelijk voor mensen die abonnee zijn)

Dat is nou creatief.

Creatief heeft te maken met

  • Nieuw
  • Verrassend
  • Verband kunnen leggen tussen dingen die wel bekend zijn, maar waarvan het verband nooit is gelegd,

Als het gaat om creatief schrijven, kun je bijvoorbeeld:

  • Hier en daar woorden in de tekst gooien die buiten de context liggen
  • Een stijl hanteren die niet ‘hoort’ maar eigenlijk best wel past
  • Een ongebruikelijke structuur neerzetten

Dat gaat niet vanzelf, heb ik gemerkt. Je moet onder andere:

  • Grenzen oprekken; dat wat ongebruikelijk is gebruikelijk maken. In ieder geval voor 1 keer.
  • Durven, want je doet iets wat je zelf misschien wel ‘raar’ vindt, onwennig, nog nooit gedaan. Een beetje eng dus.
  • Niet bang zijn voor het commentaar van die persoon die niet van nieuwigheid houdt. Collega’s of vakgenoten keuren misschien wel af wat jij wilt schrijven. Zet dan maar eens door…

Hoe kom je aan je ideeën voor iets creatiefs als er bij jou niets opborrelt?

Jatten. Van anderen die het al eens eerder hebben gedaan. Dus ook: heel veel kijken en heel veel lezen en daar iets uit overnemen.

En dan bijvoorbeeld:

  • Je website omgooien en uit 1 pagina laten bestaan (is nu niet meer nieuw en verrassend, maar was het een poos geleden wel)
  • Een paar kaders toevoegen in een rapport dat normaliter een lange tekst is
  • Je tekst opbouwen aan de hand van plaatjes met uitleg. (heb ik onlangs gedaan voor het jaarverslag van Tekstnet)
  • ‘Dit is een geweldige tekst… vind je ook niet? Ofwel: je commentaar erbij schrijven als extraatje.
  • Je lezer aanspreken in plaats van in de 3e persoon over hem schrijven; ‘je’ gebruiken in plaats van ‘u’. (Of dit creatief is hangt van de context af)
  • Een situatie of gebeurtenis beeldend beschrijven in plaats van met feiten
  • Je analyse niet een analyse noemen maar een inspectie. Of een speurtocht. Waarschijnlijk bouw je je tekst dan ook anders op.
  • En zelfs: geen tekst schrijven maar een tekening maken of een video… (al moet je dan toch eerst een tekst in je hoofd hebben en wellicht ook schrijven)
  • Oefen in een andere stijl.

Lukt het niet om op iets anders dan anders te komen?

Misschien is het gewoon goed om het saai en degelijk te houden.

Niet?

Dan is het tijd om te oefenen, niet alleen met schrijven, maar in je hele leven.

Ontwikkel je creativiteit en schrijf de perfecte tekst

Ontwikkel je creatieve kant voor een zakelijke tekstIedereen is creatief. Jij ook. Dus je tekst kan dat ook zijn.

Train jezelf om creatiever te worden en leer van mensen die super creatief zijn.

We zijn allemaal creatief. Alleen, net als met veel andere vaardigheden, hebben sommige mensen meer van dat talent dan andere. Iedereen kan dan ook zijn of haar creativiteit vergroten met de juiste training en oefening.

Dit zegt Tina Seelig, expert op het gebied van bevorderen van creativiteit en executive director of the Stanford Technology Ventures Program.

Op internet zijn veel tips, adviezen en inzichten te vinden die je kunnen helpen als je dat creatieve schrijftalent in jou wilt stimuleren.

Wat kenmerkt deze hoog creatieve mensen?

Dit heb ik deels gejat en deels zelf gemerkt, in hoe ik creatief schrijf.

 

Een creatieve houding krijg je zo

Creatieve houding 1: Eindeloos nieuwsgierig

Je wil alles weten, vraagt door en blijft nieuwsgierig. Als een kind dat de wereld om zich heen met verwondering beziet.

Creatieve houding 2: Overtuigd van eigen kunnen

Tsja. Je komt niet erg ver als je van jezelf denkt dat je niet genoeg expertise hebt, ‘eigenlijk’ niet zo goed bent. Toch?

Creatieve houding 3: Combineer het ongebruikelijke

Zaken die ogenschijnlijk niets met elkaar te maken hebben, kunnen opeens een verrassende wending geven als je ze toch combineert. Wat denk je van de eerste meubelmaker die design maakte met afvalhout?

Creatieve houding 4: Dubbelzinnig? Prima

Ja, soms lijkt het of twee dingen tegelijk niet kunnen. Je kunt niet tegelijk verdrietig en blij zijn. Je vecht ertegen, verklaart jezelf voor gek, raakt er door uitgeput. Totdat je accepteert dat het wel kan. Wat een rust daalt over je.

Je kunt niet irritant blij zijn. Toch? Totdat je een nieuwe dimensie aan beide woorden toekent en ze zo opschrijft.

Creatieve houding 5: Brede kennis én diepgaande kennis

Als je een bankje met allerlei tierelantijntjes wilt maken, moet je toch echt eerst weten hoe je überhaupt zaagt en timmert.

Dat geldt ook voor schrijven: om te spelen met woorden, met tekst, moet je wél eerst de basistechnieken kennen. Daarna kun je gaan ‘spelen’. Als je dus creatief wilt zijn met schrijven heb je basiskennis en –vaardigheden nodig over schrijven. Daarna verdiep je je in alles wat er mogelijk is op schrijfgebied: wat gebeurt er op schrijfgebied op etiketten, in informatiefolders, in luxe magazines, in boeken, in vaktijdschriften op een ander vakgebied? Wat is geweldig, wat is vreselijk? Daar put je uit als je zelf creatief schrijft.

Creatieve houding 6: Geloof in eigen creativiteit

‘Ik ben creatief, ik ben creatief, ik ben creatie.’

Zeg je dat wel eens tegen jezelf, zonder bijgedachten? Of zeg je juist dat je ‘nu eenmaal’ niet creatief bent? Test het verschil maar eens. En stel je dan voor dat je voor een (schrijf)klus staat en dat je ervan overtuigd bent dat je wel een creatieve wending aan je tekst kunt geven. Of dat je dat ‘toch niet kan’. Kun je je ook hier het verschil voorstellen?

Creatieve houding 7: Blijf volhouden

Het valt niet mee om door te gaan als iedereen om je heen je voor gek verklaart en het veel makkelijker is om op te geven. Ga in tegen de mensen die beweren dat ‘dat echt niet kan’. Heb lef om door te gaan als anderen liever de gebruikelijke weg willen bewandelen.

Creatieve houding 8: ‘Kritische stem: houd je mond!’

Je kent die stem wel in je hoofd die zegt dat je iets niet moet doen. Die zegt dat het idioot is van je als je dit of dat doet. Die zegt dat je een sukkel bent als … . Die je wilt behoeden voor flaters en uitgelachen worden. Breng die innerlijke criticus tot zwijgen. Of spreek hem aan, bedank hem, hoe gek dat misschien ook klinkt. Stel hem op de een of andere manier gerust dat het heus wel meevalt als je dit of dat doet.

Neem de expliciete beslissing om creatief te zijn

Dan is het nu tijd om daadwerkelijk te beslissen dat je creatief wilt zijn. Heb je die kant van jezelf nog niet zo sterkt ontwikkeld, dan kan het een lange weg zijn die niet direct tot resultaat hoeft te leiden. Maar nu weet je (zie boven) dat het je zeker gaat lukken :).

Hieronder alvast wat praktische aanbevelingen, die je helpen op je creatieve weg. Best grappig om uit te testen…

Creativiteitstip 1

Doe alles eens anders dan je gewend bent: lopen naar je werk in plaats van fietsen, een andere weg kiezen, je brood smeren met je andere hand. Meer ideeën hierover vind je in Hou een rechterbreindag van Sigrid van Iersel. Oké, ik heb juist ontkracht dat je rechterbrein voor je creativiteit is, maar de tips die zij geeft zijn wel behulpzaam. jehttp://sigridvaniersel.nl/weblog/2012/12/18/rechterbreindag/

Creativiteitstip 2

Volg het trainingsprogramma van Jeremey Duvall

Dat wil zeggen: Train je creativiteitsspier. Trek iedere dag 10 minuten uit (of een andere tijdseenheid) en schrijf maar gewoon alle ideeën op die in je hoofd zitten. IEDERE DAG!

Tip 3 laat je afleiden, ofwel: doe heel andere dingen. Ga afwassen. De tuin wieden. Hardlopen. Soms ploppen ideeën op als je met iets anders bezig bent. Bij mij helpt douchen.

Creativiteitstip 4

Ga in een andere omgeving werken. In de keuken van een restaurant. Op een boom in het bos of in een café.

Creativiteitstip 5

Ga op een ander tijdstip werken. Bijvoorbeeld ’s avonds in plaats van ’s morgens. Of tijdens lunchtij. (geen gewoonte van maken, hoor…)

Creativiteitstip 6

Probeer iets nieuws uit. Beginners staan vaak meer open voor nieuwe ideeën en ze proberen vaker nieuw dingen uit.

Creativiteitstip 7

Ga eerst lekker nostalgisch zitten wezen.

En dan de ultieme test: Ga schrijven en kijk of je andere invallen hebt dan anders.

Laat me weten!

En als je helemaal tot hier bent gekomen… Hier nog een leuk filmpje dat laat zien hoe optische illusie werkt:

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Anti-spam * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.